Bệnh tay chân miệng có lây không luôn là câu hỏi khiến cho nhiều bậc phụ huynh lo lắng, nhất là khi bệnh thường bùng phát nhanh ở trong trường học và những gia đình có trẻ nhỏ. Đã có không ít ba mẹ chủ quan bởi nghĩ bệnh nhẹ, trong khi thực tế bệnh tay chân miệng là căn bệnh truyền nhiễm có khả năng lây lan nhanh chóng nếu như không được kiểm soát đúng cách. Vậy, bệnh tay chân miệng lây qua con đường nào, làm sao để hạn chế tình trạng lây nhiễm ở trẻ nhỏ,… Để có những lời giải đáp chính xác liên quan đến thắc mắc này và cả hướng phòng bệnh tay chân miệng hiệu quả – an toàn, quý độc giả hãy cùng nhau tìm hiểu ở bài viết dưới đây nhé!
Chia sẻ thông tin bệnh tay chân miệng có lây không?
Bệnh tay chân miệng có lây không? Bệnh tay chân miệng được biết đến là căn bệnh truyền nhiễm gây ra bởi virus. Hiện có 2 loại virus gây bệnh chính đó là Coxsackievirus và Enterovirus. Mỗi loại virus có đặc điểm dịch tễ cũng như cách thức phân bố ảnh hưởng chủ yếu theo vùng và từng năm khác nhau. Đây là căn bệnh truyền nhiễm có thể lây lan bùng phát thành dịch. Theo đánh giá chung, năm nào có xảy ra bệnh tay chân miệng với chủng Enterovirus ưu thế sẽ có rất nhiều các biến chứng nặng nề hơn.
Đối tượng thường gặp của bệnh tay chân miệng đó là nhóm trẻ < 3 tuổi. Ở giai đoạn này, trẻ bắt đầu biết bò – trườn – đi – tập ăn dặm,…. nên tiếp xúc với rất nhiều những môi trường xung quanh. Đến khi đi trường mẫu giáo, trẻ sinh hoạt cùng với những trẻ đồng trang lứa thì nguy cơ lây nhiễm thuận lợi hơn. Đây cũng chính là điều kiện gây bùng phát dịch bệnh tay chân miệng được ghi nhận hàng năm. Ở trẻ nhũ nhi < 6 tháng tuổi do còn bú sữa mẹ, còn được nhận kháng thể chống bệnh từ mẹ và trẻ lớn > 5 tuổi đã có hệ miễn dịch phát triển tương đối hoàn thiện, do đó khả năng mắc bệnh giảm dần.
Bản tin tức mới nhất hôm nay có chia sẻ thêm, bệnh tay chân miệng ở trẻ được ghi nhận xảy ra quanh năm. Nhưng sẽ có 2 mốc thời gian từ tháng 2 – tháng 4 và từ tháng 9 đến tháng 12 được quan sát thấy tần suất bệnh cao hơn hẳn, có chứa nhiều ổ dịch bùng phát và cũng rất nhiều ca xảy ra biến chứng nặng.
Bệnh chân tay miệng lây qua những con đường nào?
Khi đã hiểu rõ được bệnh tay chân miệng lây qua đường nào sẽ là bước đầu tiên để giúp cho ba mẹ chủ động hơn trong việc bảo vệ trẻ. Trên thực tế cho thấy, virus tay chân miệng có thể lây lan thông qua rất nhiều những con đường khác nhau, chỉ cần một sơ suất nhỏ trong sinh hoạt hàng ngày cũng sẽ khiến cho bệnh bùng phát nhanh chóng, nhất là đối với trẻ nhỏ.
Lây qua đường tiêu hóa (phân – miệng)
Đường tiêu hóa chính là con đường lây phổ biến nhất. Virus sẽ tồn tại ở trong phân nhiều tuần – kể cả khi trẻ đã hết triệu chứng. Chỉ 1 lần không rửa tay sau khi thay tã cũng đủ để lây bệnh sang người khác. Trẻ đưa tay bẩn lên miệng, sử dụng chung bát thìa, cốc uống nước hoặc khăn mặt đều chính là những con đường lây phổ biến trong gia đình, nhất là khi đồ sử dụng không được khử khuẩn thường xuyên.
Lây qua đường hô hấp
Ngoài con đường tiêu hóa, bệnh tay chân miệng còn lây qua đường hô hấp thông qua những giọt bắn nhỏ trong không khí. Khi trẻ ho, hắt hơi, nói chuyện hoặc chảy nhiều nước bọt, virus có thể sẽ phát tán ra môi trường xung quanh và sẽ lây lan sang người khác. Nguy cơ này đặc biệt cao khi trẻ sinh hoạt ở trong môi trường tập thể là nhà trẻ, lớp học, khu vui chơi, nơi trẻ tiếp xúc gần mà thường chưa có thói quen che miệng khi hắt hơi hoặc khi ho.
Lây qua tiếp xúc trực tiếp và gián tiếp
Virus gây bệnh tay chân miệng có thể lây khi tiếp xúc trực tiếp với những tổn thương trên da như nốt đỏ, mụn nước ở tay, chân, miệng của trẻ bệnh. Bên cạnh đó, loại virus này còn tồn tại ở trên những bề mặt trung gian như đồ chơi, bàn ghế, tay nắm cửa, sàn nhà,… Nếu như trẻ chạm vào các vật dụng này rồi đưa tay lên miệng, nguy cơ mắc bệnh rất cao. Đây cũng chính là lý do bệnh tay chân miệng thường lây lan nhanh trong cộng đồng nếu như không được vệ sinh cũng như khử khuẩn đúng cách.
Thời điểm bệnh tay chân miệng lây mạnh nhất là khi nào?
Không phải khi nào người bệnh cũng lây với mức độ như nhau. Việc xác định giai đoạn lây mạnh nhất sẽ giúp cho phụ huynh chủ động cách ly cũng như phòng ngừa bệnh hiệu quả. Bệnh tay chân miệng lây mạnh nhất ở trong giai đoạn đầu của bệnh:
Giai đoạn ủ bệnh và khởi phát, Fo
Trước khi có biểu hiện rõ ràng, virus tay chân miệng đã xâm nhập và nhân lên ở trong cơ thể. Ở trong giai đoạn này:
- Trẻ có thể chưa sốt hoặc chỉ có biểu hiện mệt nhẹ;
- Virus đã hiện diện trong nước bọt và dịch mũi họng;
- Người chăm sóc dễ chủ quan bởi chưa nhận biết bệnh;
- Đây sẽ là thời điểm lây lan âm thầm, nhưng lại rất nguy hiểm.
Giai đoạn toàn phát (7 – 10 ngày đầu)
Khi trẻ bắt đầu sốt, đau họng, nổi bóng nước ở tay, chân, miệng thì:
- Lượng virus đào thải ra bên ngoài sẽ ở mức cao.
- Virus sẽ lây qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, bề mặt nhiễm bẩn, đồ chơi.
- Nguy cơ lây nhiễm cho anh chị em, bạn học là rất lớn.
- Sau giai đoạn này, mức độ lây giảm dần, nhưng sẽ không đồng nghĩa là đã an toàn hoàn toàn.
Chia sẻ cách phòng bệnh tay chân miệng
Hiện vẫn chưa có thuốc điều trị chuyên biệt cũng như vac-xin dự phòng đối với bệnh lý tay chân miệng. Quá trình điều trị chủ yếu là nâng đỡ tổng trạng và điều trị thuyên giảm triệu chứng. Vì vậy, việc phòng ngừa cho trẻ cũng như những thành viên ở trong gia đình đóng vai trò rất quan trọng. Cách phòng ngừa bệnh tay chân miệng không gì hiệu quả hơn đó là giữ vệ sinh sạch sẽ và bắt đầu từ từng hành động đơn giản nhất. Cụ thể như sau:
- Tập cho trẻ thói quen thường xuyên rửa tay cùng với xà phòng diệt khuẩn dưới vòi nước sạch trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh hoặc người lớn làm vệ sinh cho trẻ. Tắm gội và thay quần áo cho trẻ mỗi ngày.
- Ăn thức ăn chế biến sạch sẽ, an toàn, uống nước đun sôi để nguội. Hãy dạy thêm cho trẻ không được cho tay lên miệng hoặc ngậm mút đồ chơi
- Những vật dụng của trẻ như khăn lau, áo quần, chén bát cũng như dụng cụ học tập, đồ chơi của trẻ tốt nhất hãy ngâm rửa cùng với dung dịch khử khuẩn và phơi khô dưới ánh nắng mặt trời.
- Bàn ghế, sàn nhà, tay vịn, cầu thang, nắm cửa, đặc biệt là ở những điểm trông giữ trẻ cần được quét dọn, lau chùi bằng nước sát trùng định kỳ, tương tự với nhà vệ sinh hay cống thoát nước.
- Bên cạnh đó, ba mẹ hay người trông trẻ cần phải chủ động quan sát tình trạng sức khỏe của trẻ mỗi ngày. Khi thấy trẻ phát bệnh, hãy nhanh chóng cách ly và khử khuẩn nhằm giảm thiểu lây lan sang trẻ khác, tạo thành ổ dịch.
- Đối với các trường hợp nghi ngờ bệnh, hãy đưa trẻ đến những trung tâm Y tế để được thăm khám cũng như theo dõi.
Theo đánh giá chung cho thấy tay chân miệng là bệnh lý lây truyền ở trẻ khá phổ biến. Nguy cơ xảy ra dịch cao nếu như không nhận biết sớm và kiểm soát tích cực. Cần phải xây dựng được thói quen giữ vệ sinh cá nhân cũng như môi trường xung quanh cũng là giải pháp hiệu quả nhằm đề phòng bệnh tay chân miệng nói chung và những căn bệnh truyền nhiễm khác nói riêng.
